Një propozim i pazakontë nga presidenti i Kroacisë, Zoran Milanović, për Donald Trump, ka shkaktuar shqetësim në Norvegji. Milanović i sugjeroi Trumpit të “harrojë” Grenlandën dhe të synojë ishujt norvegjezë të Svalbardit. Reagimi i Oslos ishte i menjëhershëm, me ministrin kroat të Mbrojtjes që distancohet nga deklarata.
Nga Mekuli Press
Presidenti kroat Zoran Milanović ka ndezur një debat diplomatik pasi i kërkoi Presidentit amerikan Donald Trump të “lëshojë” tentativat për aneksimin e Grenlandës, e cila është tokë daneze, dhe në vend të saj, të shohë nga Svalbardi norvegjez.
“Nuk e di nëse administrata amerikane e ka parë në hartë ende, por Svalbardi ekziston. Në parim, ai i përket Norvegjisë,” tha Milanović të premten, sipas portalit kroat Index.hr. Kjo deklaratë ka shkaktuar shqetësim në Norvegji, një vend aleat i Kroacisë në NATO.
Kroacia distancohet: “Nuk qëndron pas kësaj deklarate”
Ministri norvegjez i Mbrojtjes, Tore O. Sandvik (Partia e Punës), ka zbuluar për “Dagbladet” se ka pasur një takim me zëvendëskryeministrin dhe ministrin kroat të Mbrojtjes, Ivan Anušić, shkruan Mekuli Press.
“Pata një takim me ministrin kroat të Mbrojtjes dje. Ai e bëri të qartë se nuk qëndron pas kësaj deklarate,” tha Sandvik të mërkurën. Sandvik konfirmoi besimin te siguria e dhënë nga kolegu i tij kroat, duke e cilësuar si “një sinjal të qartë”.
Presidenti Milanović ka pushtet të kufizuar në Kroaci, pasi kryeministri është kreu i qeverisë. Gjithashtu, ai i përket një partie tjetër nga ajo në pushtet.
Svalbardi, pjesë integrale e Norvegjisë
Gjatë takimit në Oslo këtë javë, ku diskutuan forcimin e bashkëpunimit në mbrojtje, Sandvik u pyet se si e vlerëson faktin që një anëtar i NATO-s propozon marrjen e territorit të një anëtari tjetër të aleancës. Përgjigja e Sandvikut ishte e prerë: “Svalbardi është pjesë e Norvegjisë.”
Ndërkohë, sekretari shtetëror në Ministrinë e Punëve të Jashtme, Eivind Vad Petersson (Partia e Punës), sqaroi për “VG”: “Svalbardi është po aq pjesë e Norvegjisë sa Agder, Trøndelag dhe Finnmark. Gjeografikisht dhe politikisht, Svalbardi ndryshon nga Grenlanda dhe nuk mund të krahasohet.”
Përse Svalbardi, sipas Milanović?
Presidenti kroat e ka quajtur Grenlandën “të padobishme”, përveç nëse ndryshimet klimatike e ngrohin Arktikun aq shumë sa të çojnë në një katastrofë globale. Ai argumenton se Svalbardi, territor norvegjez, “ofron potencial më të madh strategjik për shkak të detit të tij pa akull.”
“Svalbardi shtrihet pak në lindje të Grenlandës, Rryma e Golfit mbaron aty, dhe deti nuk është i ngrirë. Është interesante. Atëherë u dhashë atyre diçka për të menduar,” tha Milanović.
Presidenti Milanović është socialdemokrat, ndërsa kryeministri dhe ministri i mbrojtjes vijnë nga partia e qendrës së djathtë, Bashkimi Demokratik Kroat. Kjo ndarje politike shpjegon edhe distancimin e menjëhershëm nga komentet e presidentit.
Në një kohë kur paqja dhe stabiliteti ndërkombëtar janë më të brishta se kurrë, MekuliPress pyet a duhet të jemi të kujdesshëm me retorikën dhe fjalën publike, sidomos kur vjen nga liderë shtetesh, për të shmangur tensionet e panevojshme mes aleatëve?