Suedia bën kthesë në arsim: Më pak ekrane, më shumë libra – shkenca po i jep të drejtë
MekuliPress
Nëse besoni te gazetaria e pavarur, na mbështetni sot me një "kafe" simbolike. Çdo kontribut na ndihmon ta mbajmë Mekuli Press të lirë, të pavarur dhe pa asnjë ndikim.
☕ Kliko dhe mbështete MekuliPress. Ruaje të vërtetën shqiptare.Suedia, vendi që për vite me radhë u konsiderua një nga pionierët e digjitalizimit të arsimit, po ndryshon kurs. Pas një periudhe të gjatë ku tabletët dhe kompjuterët u futën masivisht në klasat e shkollave, autoritetet suedeze po rikthejnë librat e shtypur, shkrimin me dorë dhe leximin tradicional në qendër të procesit mësimor.
Ky ndryshim nuk është nostalgji, por rezultat i kërkimeve shkencore dhe rënies së rezultateve të nxënësve në lexim dhe kuptim teksti. Qeveria suedeze ka investuar qindra miliona korona për furnizimin e shkollave me libra fizikë dhe ka rekomanduar që fëmijët në arsimin parashkollor dhe klasat e para të kenë sa më pak kontakt me ekranet gjatë procesit mësimor.
Studimet në neuroshkencë tregojnë se shkrimi me dorë aktivizon zona të shumta të trurit njëkohësisht, duke përmirësuar kujtesën, përqendrimin dhe të nxënit afatgjatë. Ndërkohë, leximi në letër krijon një “hartë mendore” të tekstit, gjë që e bën më të lehtë kuptimin dhe rikujtimin e informacionit sesa leximi në ekran.
Edhe organizma ndërkombëtarë kanë ngritur shqetësime. Raportet e OECD-së dhe të studiuesve të arsimit tregojnë se përdorimi i pakontrolluar i teknologjisë në shkollë nuk sjell domosdoshmërisht rezultate më të mira. Përkundrazi, në shumë raste është shoqëruar me rënie të përqendrimit, shpërqendrim më të madh dhe performancë më të dobët në lexim.
Një tjetër argument i fortë është zhvillimi i gjuhës. Studiuesit vlerësojnë se leximi i librave fizikë ndihmon fëmijët të pasurojnë fjalorin, të zhvillojnë mendimin kritik dhe të kuptojnë më mirë tekste komplekse, aftësi që nuk zëvendësohen lehtësisht nga materialet digjitale.
Kjo nuk do të thotë se Suedia po heq dorë nga teknologjia. Kompjuterët dhe platformat digjitale do të vazhdojnë të përdoren për kërkime, programim dhe bashkëpunim, por jo më si zëvendësues të librit dhe lapsit. Qasja e re synon një ekuilibër: teknologjia të jetë mjet, jo themeli i mësimit.
Vendimi suedez po ndiqet me interes edhe nga vende të tjera evropiane, ndërsa debati për ndikimin e ekraneve në zhvillimin e fëmijëve po bëhet gjithnjë e më i fortë.
Mësimi që vjen nga Suedia është i qartë: jo çdo risi teknologjike është përparim. Kur shkenca tregon se libri, lapsi dhe shkrimi me dorë i shërbejnë më mirë zhvillimit të trurit të fëmijëve, atëherë arsimi duhet të ketë guximin të korrigjojë kursin.