Edhe pas ndarjes nga jeta, At Zef Pllumi rikthehet fuqishëm në kujtesën tonë. Jo vetëm si një martir i Kishës Katolike dhe i regjimit të egër komunist, jo vetëm si njeriu që i mbijetoi burgjeve dhe torturave, por edhe si një mendimtar i shqetësuar për fatin e Kishës, të shoqërisë dhe të popullit të vet.
E rëndonte ideja se shqiptarët rrallë ngriheshin kundër padrejtësive që i rrethonin. Ai e shihte heshtjen si plagë kombëtare, një plagë që lindte pasoja morale dhe shoqërore.
A ka ende aktualitet kjo thënie sot?
Pyetja mbetet e hapur. Ndoshta po, nëse shohim se sa shpesh tolerojmë dukuri që cenojnë vlerat dhe të ardhmen tonë. Ndoshta jo, nëse arrijmë të mësojmë nga e shkuara dhe të jemi më të vetëdijshëm, më të guximshëm, më përgjegjës ndaj njëri-tjetrit.
Në çdo rast, fjala e At Zef Pllumit vazhdon të na provokojë të mendojmë; për moralin, për drejtësinë dhe për rolin e secilit prej nesh në shoqërinë shqiptare të sotme.
