Shkencëtari norvegjez dhe fituesi i Çmimit Nobel, Edvard Moser po përgatitet për një udhëtim në SHBA mes shqetësimeve për lirinë akademike dhe qëndrimin e administratës Trump ndaj shkencës. Pasi ka kritikuar politikat e ish-presidentit amerikan mbi kërkimin shkencor, Moser është i vetëdijshëm për tensionet në komunitetin shkencor.
Frika nga përndjekja akademike
Në një intervistë për gazetën norvegjeze Adresseavisen, Moser pranoi se rasti i një studiuesi francez, i cili u ndalua dhe u dëbua nga SHBA në fillim të marsit, ka shkaktuar shqetësime. Ky studiues ishte përzgjedhur rastësisht për kontroll në kufi, ku autoritetet gjetën në telefonin dhe kompjuterin e tij mesazhe kritike ndaj politikave të Trump për shkencën. Pas kësaj, ai u kthye menjëherë në Francë, sjellë në shqip MekuliPress artikullin e Adresseavisen.
Liria e shprehjes dhe shqetësimet për shkencën në SHBA
“Lexoj të njëjtat gazeta si ju,” tha Moser. “Por liria e shprehjes është shumë e rëndësishme, sidomos tani. Situata është edhe më e vështirë për ata që jetojnë në SHBA.”
Moser ka shprehur më parë shqetësimet e tij për shkencëtarët dhe institucionet akademike në SHBA, të cilët janë përballur me pasiguri financiare dhe politike pas zgjedhjes së Trump-it. Ai vuri në dukje raste ku studiuesit amerikanë janë të frikësuar për të ardhmen e tyre akademike.
Një udhëtim me sfida
Moser pritet të udhëtojë këtë javë në Florida për një projekt shkencor. Ai tregoi se ka pasur kontakte të vazhdueshme me kolegët e tij amerikanë, të cilët po përballen me sfida të mëdha.
“Fola me një koleg në Universitetin Columbia dhe ai nuk ishte i sigurt nëse financimi i tij do të vazhdonte javën e ardhshme. Ai ende e mban punën, por studentët dhe studiuesit e rinj janë në rrezik të humbasin gjithçka nëse ndalohen fondet,” tha Moser.
Edvard Moser, së bashku me May-Britt Moser dhe John O’Keefe, u nderua me Çmimin Nobel në Mjekësi në vitin 2014 për zbulimin e qelizave të rrjetit në tru, një arritje e rëndësishme për kuptimin e memories dhe orientimit hapësinor te njerëzit.